Codziennie przechodzę koło tego budynku idąc do pracy. W okolicy był remont, bo budynek znajduje się przy obecnym Placu Żeromskiego w Strzelcach Opolskich , który opisywałam w temacie Walentynek.
Podczas remontu budynek MOKSiR zyskał nowe schody i izolację dolnych części budynku. Jest tu tablica, na której możemy przeczytać o jego historii.
Postanowiłam poczytać więcej o tym budynku i jego historii.
Budynek synagogi służącej mieszkańcom Strzelec Opolskich i Gogolina wybudowano w 1850 roku, przy ówczenym adresie : Nowy Rynek.
Biały budynek wzniesiony w kształcie prostokąta, a dach pokrywały czerwone dachówki. Wejście do budynku było z boku, od strony obecnej ulicy Wałowej- wiodły do niego schody.
Całość otaczał żeliwny płot. W głównej sali, stanowiącej część modlitewną wisiał olbrzymi żyrandol. W oknach były umieszczone witraże. W roku 1901 nastąpiło dobudowanie z dwustronnymi schodami, które wiodły na balkon babińca.
Jak czytamy w źródłach historycznych pracami murarskimi zajmował się mistrz M.Hohmann.
W samym budynku oprócz wspomnianej sali modlitwy posiadała mykwę i rzeźnię rytualną zwaną ( szechitą ).
W czasie „nocy kryształowej” z 9 na 10 listopada 1938 naziści wynieśli wyposażenie synagogi i publicznie spalili.
Przed spaleniem synagogę uratowała lokalizacja, bowiem w sąsiedztwie była destylarnia Rozenberga, naziści obawiali się przeniesienia ognia.
Po zakończeniu II wojny światowej, w 1945 ówczesne władze miejskie urządziły w budynku magazyn o charakterze rolno spożywczym, który prowadziła Gminna Spółdzielnia Samopomocy Chłopskiej w Strzelcach Opolskich.
I tak, w dawnej Sali Modlitewnej składowano paszę dla bydła, natomiast od strony Placu Wolności , wybudowano kramy kupieckie.
16 kwietnia 1964 Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Strzelcach Opolskich przekazał budynek byłej synagogi wraz podwórzem „w nieodpłatne użytkowanie i na czas nieograniczony Sekretariatowi Powiatowego Komitetu Kultury Fizycznej w Strzelcach Opolskich”.
W maju 1976 budynek przeszedł gruntowną przebudowę. Przeznaczono go na halę sportową. W tym okresie jej dawny układ i wygląd związany z funkcją bożnicy uległ zatarciu.
Gmina Wyznaniowa Żydowska we Wrocławiu, zwróciła się do władz miasta o ustalenie prawa własności dawnej synagogi. Było to w roku 1999, a w 2003 zawarto porozumienie, na mocy którego Gmina Żydowska odstąpiła od roszczeń przejęcia obiektu w zamian na odszkodowanie w kwocie 200.000,00 zł w 2004 r.
Z reporterskiego obowiązku nadmienię, że na budynku jest również tablica z adnotacją , z roku 1970, że hala – przebudowa – była możliwa ze zbiórki społecznej w okazji powrotu Polski do Macierzy. Jest ona wysoko umieszczona i litery są zatarte. Na zdjęciu napis nie był widoczny.
Podsumowanie
Jak widzicie, niekiedy niepozorne obiekty mają ciekawą historię . Zapraszam do Strzelec Opolskich, gdzie wypoczniecie na ławeczkach na sąsiednim Placu Żeromskiego, przy okazji obejrzycie budynek, który opisałam.
W roku 2022 odbędą się prace remontowe hali, bo gmina uzyskała unijne dofinansowanie.
Johanka