Kiedy zmierzaliśmy do domu z okolic Gniezna, natrafiliśmy późnym wieczorem na miejscowość Witkowo.
Mąż Johanki, jako kierowca – postanowił chwilę odasapnąć a ja pobiegłam sprawdzić – co to za pomnik widziałam po drodze, a przy okazji niedaleki kościół, zwróciłam również uwagę na imponujący budynek Banku Ludowego z ponad 100 letnią tradycją. Istnieje do nadal.
Parę słów o Witkowie
Witkowo, dawniej Withowo, w czasie okupacji hitlerowskiej tych terenów zwane Wittingen , to miasto w Wielkopolsce, w powiecie gnieźnieńskim, położone geograficznie na Równinie Wrzesińskiej.
Znajduje się tu siedziba gminy miejsko-wiejskiej Witkowo. Do roku 1927 miało tu siedzibę starostwo powiatu witkowskiego. W okresie 1975-1998 miasto należało do nieistniejącego już województwa konińskiego.
W centrum miasta możemy dostrzec zwartą zabudowę. Pierwsze wzmianki o miejsowości wg źródeł historycznych pochodzą z XIV wieku, a prawa miejskie miasto otrzymało w XVII wieku.Przez wiele lat ludność polska, niemiecka, żydowska egzystowały razem. Zmieniła to II wojna światowa.
W mieście są liczne zabytki, ale ja nie miałam czasu ich zwiedzać, tylko obejrzałam pomnik i kościół, jednakże muszę przyznać, że miasto Witkowo zasługuje na drugą wizytę Johanki.
Legenda o Witkowie
„O powstaniu Witkowa opowiada legenda, zgodnie z którą pochodzącą ze Skubarczewa spod Orchowa księżniczkę zastała burza w okolicy współczesnego Witkowa. Pasterz Witek (zwany też Witem) udzielił jej schronienia przed burzą w swoim szałasie wśród olbrzymich konarów drzew. Wdzięczna za udzieloną pomoc szlachcianka podarowała Witkowi miejscowość nadając jej nazwę Witkowo . Witka upamiętniała do niedawna drewniana figura w parku miejskim, został on jednak przedstawiony jako słowiański wojownik.„
źródło:https://pl.wikipedia.org/wiki/Witkowo#Dzieje_legendarne
Pomnik ku czci Powstańców Wielkopolskich
Z internetu dowiedziałam się, że istniał tu pierwszy pomnik oddany 13 października 1968 roku, było to w 600 letnią rocznicę powstania Witkowa.
Z okazji Święta Odzyskania Niepodległosci 11 listopada 1993 – postanowiono, w 85 rocznię odzyskania niepodległosci przez Polskę, odnowić monumentalny obiekt. Jest on poświęcony pamięci bohaterów Powstania Wielkopolskiego oraz poległym obrońcom naszej Ojczyzny.
Sam pomnik ma formę strzelistego słupa z betonowych elementów, obecnie zostały one otynkowane, tworząc na swym przekroju kształt krzyża. W okolicy 2 m na pomniku widzimy płaskorzeźby i tablice ku czci Tadeusza Kościuszki, powstańców wielkopolskich, a również mieszkańców miasta Witkowo, którzy brali udział w jego obronie; więźniom obozów koncentracyjnych, Żołnierzy Września, żołnierzy polskich i radzieckich, partyzantów, bohaterów o wyzwolenie narodowe i społeczne, poległych za „umacnianie władzy ludowej”. Od północy widzimy płaskorzeźbę z krzyżem powstańczym oraz głowami dwóch powstańców.
Jak wspomniałam, restauracja monumentu odbyła sie w 1993 roku, a w roku 2005 pomnik zyskał nowe tablice,a w roku 2009 ponownie go odnowiono.
Kościół Świętego Mikołaja w Witkowie
Kościół Świętego Mikołaja w Witkowie mimo późnej pory i zapadających ciemności zrobił na mnie duże wrażenie .
„Kościół św. Mikołaja w Witkowie – kościół parafii rzymskokatolickiej w Witkowie , należącej do dekanatu witkowskiego w archidiecezji gnieźnieńskiej. Położony jest w centrum miasta, przy Starym Rynku, na niewielkim wzniesieniu w stosunku do płyty rynku.„
„Murowany kościół zbudowany został około 1840 r. w stylu klasycystycznym . Wcześniej w tym miejscu istniały dwa kościoły drewniane. Do obecnego murowanego kościoła, pod koniec XIX wieku dobudowano kruchtę i wieżę. Hełm wieży jest stylizowany na hełm bazyliki prymasowskiej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gnieźnie. W latach 1906-1907 dobudowano dwie kaplice: Matki Boskiej i Serca Pana Jezusa. Ołtarz główny neoklasycystyczny . W wyposażeniu świątyni znajdują się dwa zabytkowe kielichy: późnogotycki z 1561 r. i barokowy z połowy XVII wieku , oraz późnobarokowa monstrancja z 1718 r.„
źródło:https://pl.wikipedia.org/wiki/Kościół_św._Mikołaja_w_Witkowie
Czasy PRL i III Rzeczypospolitej
„W okresie powojennym znalazło się w województwie poznańskim, w powiecie gnieźnieńskim. Po reformie administracyjnej od 1975 roku należało do województwa konińskiego . Obecnie Witkowo jest częścią województwa wielkopolskiego. W 1950 roku na polecenie Ministerstwa Sprawiedliwości został zorganizowany zakład poprawczy, ulokowany w dawnym budynku sądu grodzkiego. Na początku lat pięćdziesiątych miastu wyznaczono rolę zaplecza dla budowanego wtedy dużego lotnicka wojskowego w pobliskim Powidzu. W związku z tym zaczęto wznosić bloki mieszkalne dla żołnierzy zawodowych, a Witkowo stało się miastem garnizonowym. Nie wzbudzało to entuzjazmu stałych mieszkańców, a podział na „prawdziwe miasto” i „osiedle” utrzymywał się bardzo mocno przez wiele lat, a w mniejszym stopniu widoczny jest po dziś dzień. Napływ znacznej liczby wojskowych i ich rodzin przyczynił się do potrojenia się liczby witkowian w epoce PRL (patrz – tabela o liczbie ludności), a wśród mieszkańców zaczęła przeważać ludność napływowa ze wszystkich regionów Polski. W 1995 roku z terenu gminy Witkowo wyłączono część miejscowości, tworząc gminę Powidz.„
źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Witkowo#Czasy_PRL_i_III_RP
Podsumowanie
Z reporterskiego obowiązku muszę napisać, że są w Witkowie dwa pomniki z oryginalnych samolotów – oczywiście pomnik samolotu ( oryginalnego) TS 8 „Bies”-panowie zapewne wiedzą, a panie wygooglują ; oraz drugi , znacznie starszy, samolot Ił 28.
Ja przejeżdżałam z małżonkiem przez Witkowo późno wieczorem i nie wiedziałam o ich istnieniu.
Kiedy znowu będę w okolicy uzupełnię braki turystyczne i opiszę te „odlotowe” pomniki.
Ruszamy w Polskę , podróżowanie spontaniczne jest lepsze niż siedzenie na kanapie.
Johanka