Dzisiaj kolejna z kapliczek, jakie spotkałam w czasie zwiedzania województwa zamojskiego, w Zawadzie.
Dwa słowa o miejscowości Zawada w woj. lubelskim
„Zawada – wieś w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Zamość[5][6].
W latach 1973–1976 miejscowość była siedzibą gminy Zawada.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa zamojskiego.
Wieś jest sołectwem w gminie Zamość[7]. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 1736 mieszkańców[8].
Jest to jedna z większych wsi w gminie Zamość, położona przy drodze krajowej nr 74. Stanowi także niewielki węzeł kolejowy, gdzie od linii Rejowiec – Bełżec odbiega linia kolejowa na wschód do Zamościa i Hrubieszowa; ponadto biegnie tędy Linia Hutnicza Szerokotorowa.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Stanisława w Wielączy[9].”
źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Zawada_(powiat_zamojski)
Zabytkowa kapliczka w Zawadzie
Informacja uzyskana od GROKA`a
„Na podstawie zdjęć i inskrypcji da się ustalić dość konkretne informacje o tej kapliczce, choć w ogólnodostępnych źródłach internetowych nie ma o niej szerszego opisu historycznego (jest to lokalny obiekt, typowy dla regionu).Co widać na miejscu i na napisieJest to murowana, otynkowana kapliczka słupowa (obeliskowa) z początku XX wieku, typowa dla polskiego pejzażu wiejskiego. Stoi wśród pól, otoczona niskim metalowym ogrodzeniem, z kwiatami i sztucznymi wieńcami. Inskrypcja (czytelna na drugim zdjęciu) brzmi:
POD TWOJE
OBRONĘ
UCIEKAMY SIĘ
ŚWIĘTA BOŻA
RODZICIELKO
FUNDATOR
JAKUB
HAŁASA
1906 R.
To fragment klasycznej, bardzo starej antyfony maryjnej „Pod Twoją obronę uciekamy się, Święta Boża Rodzicielko” (łac. Sub tuum praesidium). Jest to jedna z najstarszych znanych modlitw do Matki Bożej (jej grecki tekst datuje się nawet na III wiek).
- Fundator: Jakub Hałasa
- Rok fundacji: 1906
Nazwisko Hałasa jest bardzo charakterystyczne dla południowej części województwa lubelskiego (szczególnie powiaty tomaszowski i zamojski), więc lokalizacja w Zawadzie (lubelskie) jest całkowicie spójna.
Wygląd i detale
- Forma: wysoki, smukły obelisk na wielostopniowym cokole.
- W środkowej części znajduje się nisza z obrazem (najpewniej Matki Bożej z Dzieciątkiem – widać to na trzecim zdjęciu).
- Zwieńczenie: metalowy krzyż.
- Kapliczka jest regularnie dbała (świeże kwiaty, wieńce), co świadczy, że nadal pełni funkcję miejsca kultu i lokalnej pamięci.
Kontekst historyczny
Rok 1906 przypada na okres po ukazie tolerancyjnym cara Mikołaja II z 1905 r., który znacznie rozszerzył swobody religijne w zaborze rosyjskim. W tym czasie na Lubelszczyźnie i w całym Królestwie Polskim powstało bardzo dużo przydrożnych kapliczek i krzyży – ludzie chętnie je fundowali jako dziękczynienie, ślubowanie lub po prostu wyraz pobożności.Kapliczki tego typu (słupowe, z niszą i inskrypcją maryjną) były wówczas popularne właśnie na terenach wiejskich Lubelszczyzny.
Podsumowanie
To prywatna fundacja Jakuba Hałasy z 1906 roku, poświęcona Matce Bożej, z klasyczną inwokacją „Pod Twoją obronę…”. Stoi do dziś wśród pól w Zawadzie (woj. lubelskie) i jest nadal otaczana troską lokalnej społeczności.”
źródło : GROK
Podsumowanie
Jak widzicie, warto się rozglądać, my się zatrzymujemy i fotografujemy, a w domu szukam więcej wiadomości. Lepsze to niż siedzenie na kanapie.
Johanka
Informacje końcowe
wszystkie zdjęcia: Johanka albo Małżonek Johanki
zainteresowanych filmikami ze zwiedzania i wielbicielom śląskiej godki polecam mój kanał na You Tube
@johanka50okpl73
