Przejeżdżałam tędy z mężem, jadąc do Gliwic na zakupy.
W zeszłą sobotę postanowiłam się zatrzymać i sfotografować ten krzyż.
Dwa słowa o Pniowie
„Pniów (niem. Pniow) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Toszek[4][5].
W latach 1975–1998 wieś położona była w województwie katowickim.”
źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Pniów_(województwo_śląskie)
Historia Pniowa
„W księdze łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) spisanej za czasów biskupa Henryka z Wierzbna w latach 1295–1305 miejscowość wymieniona jest w zlatynizowanej formie Pnow[6][7].
W okresie hitlerowskiego reżimu w latach 1936-1945 w ramach germanizacji zmieniono nazwę miejscowości na całkowicie niemiecką Schrotkirch.”
źródło : https://pl.wikipedia.org/wiki/Pniów_(województwo_śląskie)#Nazwa
Spytałam GROK`a o ten krzyż
„To krzyż przydrożny (kapliczka słupowa) z 1934 roku w Pniowie (gmina Toszek, powiat gliwicki, woj. śląskie), przy ul. Wielowiejskiej.
fotopolska.eu
Opis obiektu
Na zdjęciach widać typową górnośląską kapliczkę słupową (postumentową):
- Pomalowana na jasnozielono (z białymi akcentami), murowana.
- W niszy stoi figura Matki Bożej (prawdopodobnie w typie Niepokalanej lub z promieniami).
- Zwieńczona kamiennym/betonowym krzyżem z figurą Chrystusa.
- Na postumencie wyraźnie wymalowany rok 1934.
- Stoi przy wiejskiej drodze, wśród pól, z liniami energetycznymi w tle – klasyczne usytuowanie przydrożnego obiektu sakralnego.
Kontekst historyczny
Pniów (dawniej niemiecka nazwa Pniow, w latach 1936–1945 Schrotkirch) to wieś o średniowiecznych korzeniach (pierwsza wzmianka z 1256 r.). Po plebiscycie na Górnym Śląsku w 1921 r. pozostała po stronie niemieckiej.
Krzyż powstał więc w okresie międzywojennym, gdy wieś należała do Niemiec.
de.wikipedia.org
W miejscowości znajdują się też inne obiekty sakralne i historyczne, m.in.:
- Kapliczka św. Jana Nepomucena z I połowy XIX w.
- Krzyż z 1887 r.
- Pomnik poległych w I wojnie światowej (z 1932 r.).
- Dawny drewniany kościół (z 1506 r., spalony w 1956 r.; obecny kościół filialny św. Wacława powstał w latach 1957–1959).
Krzyż z 1934 r. jest wymieniany w opisach lokalnych zabytków i na stronach fotograficznych (np. Fotopolska) jako obiekt przy ul. Wielowiejskiej. Nie znalazłem jednak szczegółowych informacji o fundatorze, dokładnym powodzie wystawienia ani inskrypcjach fundacyjnych – w takich obiektach z tego okresu często były to prywatne fundacje mieszkańców (dziękczynne, wotywne lub po prostu lokalne miejsca kultu).
Podsumowanie
To typowy przykład górnośląskiej religijności ludowej z okresu międzywojennego – skromny, ale trwały element krajobrazu, odnawiany i pielęgnowany przez mieszkańców (widać świeże kwiaty przy podstawie).”
źródło : GROK
Film ze zwiedzania
Podsumowanie
Jak widzicie, warto się rozglądać, my się zatrzymujemy i fotografujemy, a w domu szukam więcej wiadomości. Lepsze to niż siedzenie na kanapie.
Johanka
Informacje końcowe
wszystkie zdjęcia: Johanka albo Małżonek Johanki
zainteresowanych filmikami ze zwiedzania i wielbicielom śląskiej godki polecam mój kanał na You Tube
@johanka50okpl73
